Το παράδοξο της επιλογής
Posted by Νεόφυτος Δημητρίου Thu, 21 Dec 2006 06:00:34 EET
Μόλις τέλειωσα να παρακολουθώ την ομιλία του Barry Schwartz στα Google TechTalks για το παράδοξο της επιλογής (why more is less).
Η ιδέα είναι απλή! Από τη μια, οι πολλές επιλογές είναι καλό πράγμα (σημαίνει ότι έχεις να διαλέξεις). Από την άλλη, οι πολλές επιλογές δημιουργούν αμφιβολίες. Αγοράζεις ας πούμε κινητό και μόλις φτάσεις σπίτι αναρωτιέσαι αν έκαμες τη σωστή επιλογή… ανεξάρτητα του αν είσαι ευχαριστημένος ή όχι με την επιλογή σου.
Ερώτηση 1: Σου ζητούν να συμπληρώσεις ένα ερωτηματολόγιο και στο τέλος, για τον κόπο σου, σου προσφέρουν (α) δύο ευρώ ή (β) μια πένα των δυόμιση ευρώ. Τι διαλέγεις;
Σύμφωνα με μια έρευνα του Schwartz, το 75% διαλέγει τη πένα.
Ερώτηση 2: Αν η προσφορά ήταν (α) δύο ευρώ, (β) μια πένα των δυόμιση ευρώ ή (γ) δύο πένες του ενός ευρώ, τι θα διάλεγες;
Σύμφωνα με τη ίδια έρευνα, μόνο το 45% διαλέγει (β) ή (γ).
Γιατί;
Επειδή όλα υποφέρουν από τη σύγκριση. Όσες περισσότερες επιλογές απορρίπτεις τόσο μεγαλύτερες είναι οι προσδοκίες γι αυτή που διάλεξες.
Reader's Comments
Πως παρατηρείται από την δεύτερη ερώτηση; Δεν το έπιασα ακόμα ..
Το εξηγά ο ίδιος στο The Tyranny of Choice:
Στο ίδιο άρθρο εξηγά επίσης γιατί ο κόσμος αντιδρά πιο έντονα σ'αυτά που θα χάσει παρά σ'αυτά που έχει να κερδίσει:
Το βίντεο είναι πιο επεξηγηματικό από 'μένα. Το ίδιο και το βιβλίο του. Ελπίζω, ωστόσο, να βοήθησα.
Προσωπικά δε βλέπω τη δυσκολία… Φυσικά θα επέλεγα την πένα των δυόμιση ευρώ επειδή πολύ απλά:
1. Με δυό ευρώ δεν ξεχρεώνεις, ούτε γίνεσαι πλούσιος 2. Εν νομίζω ποτέ να αγόραζα πένα 2.5 ευρώ, οι πένες που αγοράζω συνήθως είναι των 20 σεντ, άρα ευκαιρία να αποκτήσω μια πένα 2.5 ευρώ.
;)
Νομίζω το πρόβλημα είναι θέμα απόστασης. Αν καταλαβαίνω καλά τον Schwartz, στην πρώτη περίπτωση νιώθεις ότι παίρνεις πένα των δυόμιση ευρώ. Στη δεύτερη περίπτωση νιώθεις ότι παίρνεις πένα των δυόμιση ευρώ και χάνεις πένες συνολικής αξίας δύο εύρω. Νομίζω αυτό θέλει να πει.
Ωραία! Κατάλαβα! Αλλά πιστεύω ότι στην τελευταία πρότασή σου θα έπρεπε να μπεί η λέξη "μικρότερες" αντί "μεγαλύτερες".
Όχι "μεγαλύτερες" είναι η σωστή λέξη. Για να ικανοποιηθείς το ίδιο πρέπει να έχεις μεγαλύτερες προσδοκίες. Γι αυτό είναι πρόβλημα.