Η αγάπη
Posted by Νεόφυτος Δημητρίου Tue, 08 Mar 2005 22:21:35 EET
Λίγες μόνο ώρες προτού αναχωρήσω για Δουβλίνο είμαι πολύ προβληματισμένος!.. Να δημοσιεύσω για τον πόνο του φίλου μου του πιο καλού που συγχωρήθηκε ο θείος του σήμερα, να γράψω για το ταξίδι μου και τις προοπτικές που ανοίγονται ή ν'ασχοληθώ με το θέμα της ημέρας. Αποφάσισε,…
Μετροφυλλούσα λοιπόν τη Καινή Διαθήκη με σκοπό να γράψω εκείνο το περίφημο «Η δε γυνή να φοβάται τον άντρα» που αν έμενα στο χωρκό μου στο Πολέμι και δεν γνώριζα ένα χαρισματικό θεολόγο της τάξης του Φωτίου δεν θα μάθαινα ποτέ ότι ο φόβος στον οποίο αναφέρεται το κείμενο είναι φόβος σεβασμού, δηλαδή εκείνος ο φόβος που νιώθεις όταν δεν θέλεις να απογοητεύσεις κάποιον που σου συμπεριφέρεται καθώς πρέπει και σε τιμά και σου κάνει χίλια-δύο καλά πράγματα όπως ακριβώς απαριθμεί και το υπόψη κείμενο προτού αναφέρει την επίμαχη φράση. Το μετροφύλλημα όμως κατέληξε αλλού και γι αυτό κι εγώ σταματώ την τελευταία μου καταχώρηση πριν το ταξίδι, εδώ:
Εκείνος που αγαπάει έχει μακροθυμία, έχει και καλοσύνη· εκείνος που αγαπάει δεν κομπάζει ούτε περηφανεύεται, είναι ευπρεπής, δεν είναι εγωιστής ούτε ευερέθιστος· ξεχνάει το κακό που του έχουν κάνει, δε χαίρεται για το στραβό που γίνεται, αλλά μετέχει στη χαρά για το σωστό. Εκείνος που αγαπάει, όλα τα ανέχεται· σε όλα εμπιστεύεται, για όλα ελπίζει, όλα τα υπομένει.
—Προς Κορινθίους Α' (13,1 –13,7)
Reader's Comments
Θα με έπειθες αν μου παράθετες ένα κλασσικό φιλόλογο, κατα προτίμηση ξένο και άθεο που να πιστοποιεί ότι η λέξη "φόβος" είχε την έννοια σεβασμός. Επειδή παρατήρησα π.χ ότι στα αγγλικά θρησκευτικά κείμενα ο "δούλος Θεού" μεταφράζεται σαν "υπηρέτης Θεού" και κάτι μου λέει ότι ο εκάστοτε ερμηνευτής προσπαθεί να προσαρμόσει τις Γραφές στην πολιτική ορθότητα της εποχής του. Και η αλλοίωση των Γραφών είναι αίρεση; Ή όχι;
Καλό σου ταξίδι Φύτο και καλά να περάσεις.
Τα λόγια που έγραψες είναι από τα πιο χιλιωειπωμένα λόγια (και τα οποία σχεδόν ποτέ δεν εφαρμόζουμε), αλλά σχεδόν όλο το δίδαγμα της χριστιανοσύνης συμπυκνωμένο, η αγάπη. Ιδού και το πρωτότυπο:
Η αγάπη μακροθυμεί, χρηστεύεται, η αγάπη ου ζηλοί, η αγάπη ου περπερεύεται, ου φυσιούται, ουκ ασχημονεί, ου ζητεί τα εαυτής, ου παροξύνεται, ου λογίζεται το κακόν, ου χαίρει επί τη αδικία, συγχαίρει δε τη αληθεία. Πάντα στέγει, πάντα πιστεύει, πάντα ελπίζει, πάντα υπομένει. Η αγάπη ουδέποτε εκπίπτει.
Για τα υπόλοιπα που ρωτάς δεν είμαι σε θέση να εκφέρω γνώμη, για το συγκεκριμένο όμως θα αντιστρέψω την ερώτηση και θα τολμήσω να ρωτήσω τι ονομάζεις εσύ το φόβο που νιώθεις όταν απεύχεσαι να απογοητεύσεις κάποιον/κάποιαν που σε τιμά με τον καλύτερο τρόπο.
Φυσικά και οι γραφές θα περίεχουν "πολιτικά ορθά" μηνύματα σύμφωνα με την εποχή που γράφτηκαν και σαφώς θα ερμηνεύονται μέσα στα πλαίσια της εποχής τους, χωρίς αυτό ωστόσο να αλλάζει ή να αφαιρεί από τη σοφία που εμπερικλείεται σ'αυτές.
Καλό ταξίδι φίλε.
Για να συμπληρώσω την απάντηση παραθέτω το αποστολικό ανάγνωσμα της ακολουθίας του γάμου (Έφ. 5:21–33):
Ευχαρίστως μόλις επιστρέψω να δημοσιεύσω αποσπάσματα από τη μελέτη του Ιωάννη Δ. Καραβιδόπουλου που τιτλοφορείται Η αμοιβαιότητα στις σχέσεις και υποχρεώσεις των συζύγων. Σχόλιο στο Έφ. 5:33.
Νομίζω γλωσσολογικά η διάθεση του συγγραφέα φαίνεται από την επιλογή λέξεων όταν περιγράφει τα ίδια χαρακτηριστικά για κάθε φύλο. Παραδείγματα υπάρχουν και για τα δυο επιχειρήματα.
Υπάρχει συνειδητή εξίσωση για παράδειγμα στην πρώτη προς Κορινθίους επιστολή, στο κεφάλαιο Ζ, στους στίχους 1-16. Υπάρχει συνειδητή ανισότητα στην ίδια επιστολή, στο κεφάλαιο ΙΑ, στους στίχους 1-16.
Ποτέ δεν αναφέρεται σε "υποταγή" όταν μιλά για τον άντρα, αντί αυτού μιλά για "αγάπη". Αυτό δεν μπορεί να χαρακτηριστεί ως τυχαία επιλογή αφού επαναλαμβάνεται πολλές φορές σε διάφορες επιστολές. Επίσης, όταν ο Παύλος αναγνωρίζει ίσα δικαιώματα τείνει να χρησιμοποιεί ακριβώς τις ίδιες λέξεις και για τα δυο φύλα. Λογικό συμπέρασμα μου είναι ότι η επιλογή λέξεων είναι προσεγμένη και συνειδητή.
Από το κείμενο που αναφέρω παραπάνω και θα'ναι και η τελευταία μου δημοσίευση γι απόψε —ίσως και για τις επόμενες δυο-τρεις μέρες— αφού πρέπει να ετοιμαστώ για ν'αναχωρήσω για τον αερολιμένα Λάρνακας:
[…]
Ο Απόστολος Παύλος προϋποθέτει βέβαι την κοινωνία της εποχής του, τοποθετεί όμως το θέμα της σχέσης άνδρα και γυναίκας σε νέα βάση: Η ισοτιμία που διακηρύσσει στο σωτηριολογικό επίπεδο («ουκ ενί άρσεν ή θήλυ, πάντες γάρ υμείς εις έστε εν Χριστώ Ιησού», Γαλ. 3:28) αποτελεί μια επαναστατική για την εποχή του αρχή, που με καθυστέρηση αιώνων θα πάρει και κοινωνική υπόσταση με τη διεκδίκηση των κοινωνικών δικαιωμάτων των γυναικών. Κατόπιν υπερβαίνει σαφώς τις κοινωνικές συνθήκες της εποχής του, όταν αντί της μονόπλευρης υποταγής της γυναίκας επιτάσσει πρωταρχικά την αγάπη του άνδρα προς αυτήν, αγάπη μάλιστα που φθάνει ως τη θυσία, κατά το παράδειγμα του Χριστού που θυσιάστηκε για την Εκκλησία. Το θέμα λοιπόν της περικοπής που κατακλείεται με το στίχο 33 δεν είναι η υποταγή της γυναίκας αλλ'η αμοιβαιότητα στις σχέσεις του άνδρα και της γυναίκας.